Εργαστήριο Ζωολογίας, Τμήμα Βιολογίας, Σχολή Θετικών Επιστημών Α.Π.Θ.

Δειγματοληψία βενθικών

Δειγματοληψία βενθικών μακροασπονδύλων

Η δειγματοληψία των βενθικών μακροασπονδύλων πραγματοποιείται με βάση το πρότυπο ΕΝ 27828: 1994 της Οδηγίας 2000/60 το οποίο στηρίζεται στη χρήση ειδικής απόχης (hand-net ή kick-net). Η απόχη έχει σχήμα D και αποτελείται από δίχτυ με επιφάνεια ανοίγματος 575 cm2, άνοιγμα ματιού 0,09 cm, βάθος 27,5 cm και κοντάρι ύψους 1,50 m.

Εικόνα 1. Απόχη συλλογής βενθικών μακροασπονδύλων.

Η μέθοδος που εφαρμόζεται είναι ημιποσοτική, τριών λεπτών λακτίσματος-σάρωσης (3-minute kick/sweep) (Artimage & Hogger 1994) και ενός λεπτού σάρωσης της παρόχθιας βλάστησης, όταν αυτή υπάρχει (Wright 2000, Κεμιτζόγλου 2004). Η μέθοδος συνίσταται στην κατακόρυφη τοποθέτηση της απόχης στο επίπεδο του πυθμένα, αντίθετα προς τη ροή του ποταμού και στην αναμόχλευση του υποστρώματος με το πόδι μπροστά από το άνοιγμα της απόχης, για συνολικό χρόνο τεσσάρων λεπτών, μοιρασμένο στα διάφορα ενδιαιτήματα ανάλογα με την κάλυψη που παρουσιάζουν, έτσι ώστε τα βενθικά μακροασπόνδυλα να παρασύρονται από το ρεύμα του ποταμού προς το δίχτυ της απόχης. Κατά τη διάρκεια της δειγματοληψίας, σαρώνονται όλα τα ενδιαιτήματα του κάθε σταθμού (στο κυρίως κανάλι, σε μικρολίμνες ή ρηχούς ύφαλους) σύμφωνα με το πρωτόκολλο για την ποικιλότητα των ενδιαιτημάτων (Chatzinikolaou et al. 2006, Παράρτημα Ι).

Εικόνα 2. Διαδικασία λακτίσματος – σάρωσης με τη χρήση απόχης.

Τέλος, το υλικό που συλλέγεται, τοποθετείται σε πλαστικά βάζα με διάλυμα αλκοόλης 70%, εγγράφεται σήμανση με τα στοιχεία του σταθμού μέσα στο δείγμα (με μολύβι σε ρυζόχαρτο), έξω από το πλαστικό βάζο σε ταινία, και έξω από τη σακούλα αποθήκευσης του κάθε δείγματος ώστε να είναι εμφανώς καταγεγραμμένα τα στοιχεία του κάθε σταθμού. Στη συνέχεια ενημερώνεται το ενδιαφερόμενο Ινστιτούτο για το δείγμα ώστε να προχωρήσει στην ανάλυση του.

 

Armitage, P.D. & Hogger J. (1994) Invertebrate ecology and survey, 85-97, 151-159. In: RSPB, NRA & RSNC 1994 The New Rivers and Wildlife Handbook, pp.426.  RSPB Sandy Bedfordshire UK.

Chatzinikolaou Y., Dakos V. & Lazaridou M. (2006): Longitudinal impacts of anthropogenic pressures on benthic macroinvertebrate assemblages in a large transboundary Mediterranean river during the low flow period. Acta hydrochim. Hydrobiol., 34, 453-463.

Kemitzoglou D. (2006). “Type characterisation of river ecosystems in North and Central Greece”. Postgraduate Thesis, Department of Biology, A.U.TH.

Wright, J.F., Winder, J.M., Gunn, R.J.M., Blackburn, J.H., Symes, K.L. and Clarke, R.T. (2000). Minor local effects of a River Thames power station on the macroinvertebrate fauna. Regul. Rivers: Res. Mgmt. 16: 159-174.

Πίσω